Mouseion Escher - Vogels - Vissen sculptuur driehoek

Nog niet gewaardeerd | Schrijf je eigen review
Mouseion
€ 44,00 Incl. btw

Escher, Vogels-Vissen, Systematische vlakverdeling, gebaseerd op het rotatie-paralellogram-systeem, waarin Escher voor het eerst gebruik maakt van een dubbel motief. Op standaardje. Hoogte 17 cm. Een interessant kunstcadeau.

Op voorraad (1 stuks)
Levertijd:
Volgende dag verzonden
Artikelnummer:
Esc03

Escher - Vogels - Vissen sculptuur driehoek

Escher, Vogels-Vissen, Systematische vlakverdeling, gebaseerd op het rotatie-paralellogram-systeem, waarin Escher voor het eerst gebruik maakt van een dubbel motief. Op standaardje. Hoogte 17 cm. Een interessant kunstcadeau. Een interessant kunstcadeau voor jezelf of een ander. Laat het gratis in cadeaupapier verpakken.

Bekijk ook de permanente Escher tentoonstelling in Paleis Het Loo in Den Haag. Hieronder een toelichting op dit staaltje kunst. 

The Hague - Escher in the Palace (2015) from Escher in Het Paleis on Vimeo.

Lucht en Water is, zoals wel vaker bij Escher, een eenvoudig, als ook een complex verhaal. We beginnen bij de vierkante houtsnede omdat dit ook de nummer 1 is.

Wat gebeurt er in deze prent? Ik ben geneigd van onderen naar boven te kijken, dus vanuit het water naar de lucht, maar de titel suggereert de omgekeerde beweging vanuit de lucht naar het water.

Hoe dan ook, er vindt een transformatie plaats, een verandering die we voor onze ogen zien gebeuren en toch duurt het even voor we echt zien wat er aan de hand is.

Dit werk is zo’n mooi voorbeeld van Eschers bekende uitspraak dat hij orde wil aanbrengen in de chaos die het dagelijks leven toch vaak lijkt te zijn.

De eerste indruk is ook een van orde: vogels en vissen gaan allemaal in een keurige ruit naar rechts. In principe lijkt het mogelijk dat vogels vissen kunnen worden en omgekeerd. Daarover raak je verbaasd omdat er in het midden van de prent iets wonderlijks gebeurd en zo roept Escher met zijn orde tegelijkertijd verwarring op. Zo werkt zijn manier om ons ‘te bedotten’ zoals hij het noemt. Langzaam voert hij ons in een voorstelling die mogelijk lijkt, tot we ons bewust worden een onmogelijkheid te bekijken. Waardoor we weer voor het beroemde “Escher Knipper moment” staan: weer realiseren we ons naar iets onmogelijks te kijken (vogels kunnen geen vissen worden) en toch zien we het.

Bij Lucht en Water I (zo ook bij Lucht en Water II) heeft dit met het herkennen en uit elkaar halen van de voor- en achtergrond te maken. Onze hersenen kunnen niet zowel een voor- als ook achtergrond tegelijkertijd ontcijferen. Bij de vogels in de lucht valt weg dat hun tussenruimtes in feite uit vissen bestaan. Escher past een truc toe. Als we zoals in de uitsnede hieronder, de onderkant van de bovenste vogel nog net in beeld houden en de volgende horizontale rijen tot bijna halverwege de prent isoleren, zien we makkelijker wat er gebeurt:

Lucht en Water I, detail I

Detail Lucht en Water I

Door de ruimte tussen de hoogste vogels ontstaat het gevoel dat deze vrij in de lucht vliegen. Maar de tussenruimte tussen de vogels krimpt van boven naar beneden. In de onderste ‘regel’ van dit fragment is de gelijkwaardigheid van voor- en achtergrond goed waar te nemen. Escher zet hier een gewone zwart witte vlakvulling in elkaar. (Ter herinnering vlakvullingen zijn: “geometrische figuren wier vormen …. het vlak in congruente gedaante en in ritmische herhaling vullen zonder dat er een ‘leegte’ overblijft.”*) In dit deel van Lucht en Water I worden zowel de vogel als de vis minimaal aangeduid.
In het middendeel zit een wisselwerking tussen vogel en vis die goed is te zien als we het fragment met een ‘regel’ aan de onderkant uitbreiden. Van boven naar beneden zien we de gedetailleerd weergegeven onderkant van drie zwarte vogels: veren en pootjes zijn goed te zien. De tussenruimte van de vier vogels er onder lijkt de lucht te zijn. Dat geeft het gevoel dat de vogels op de voorgrond vliegen. Ze vliegen in de lucht.

Lucht en Water I, detail II

Detail Lucht en Water I

Deze vier vogels hebben minder details, maar zijn toch heel goed herkenbaar door de paar details. Onder hen verschijnen horizontaal drie en halve witte vissen die slechts door een oogje en de lijn van hun lijf herkenbaar zijn.
Tussen de vissen vliegen drie weinig gedetailleerde zwarte vogels. Hun kopjes zijn puntiger geworden waardoor ze in de hoek van staart en buikvin van de vissen passen. De vissen hebben wat ingedeukte koppen waardoor ze bij de opengeklapte vleugels van de vogels aansluiten.

In de rij daaronder is de detaillering omgekeerd: de vogels zijn silhouet geworden en zowel de vorm van de vissen, als ook hun detaillering zijn vrij realistisch.

In het laatste deel zet de zwarte ruimte tussen de vissen steeds meer uit zodat het idee van een school vissen die in zwart (diep) water zwemt realistisch aanvoelt. Het zwart verliest zijn associatie met de vogels boven het water: het wordt de natuurlijke omgeving van de vissen, zoals het wit in de bovenste helft voor de vogels als lucht voelt.

Lucht en Water I, detail III

Detail Lucht en Water I

Om deze ontwikkeling te ontleden moet de toeschouwer tijd nemen het beeld goed te analyseren. Doe je dit niet, dan wordt het een janboel in je hoofd. We zijn nu eenmaal gewend voor- en achtergrond makkelijk van elkaar te scheiden. De verticale opbouw van de prent voorkomt de helderheid die er horizontaal gelezen wel degelijk in zit. Escher dwingt ons heel slim door de puntige ruitvorm het werk eerder van boven naar beneden te bekijken, dan het ‘plaatje’ van links naar rechts te begrijpen.

De gestreepte rand, het kader dat Escher om deze ruit heeft gezet, stimuleert in eerste instantie de verticaliteit van de prent, pas later zie je hoe mooi vissen en vogels uit die rand opduiken of erin vervagen.

Lucht en Water I is afgeleid van een studieblad dat Escher in juni 1938 maakte. Voor de prent heeft hij het motief verstrakt, gespiegeld en in zwart/ wit overgenomen.

 

Meer informatie over Escher leest u bij de informatiepagina van de Mouseion collectie : http://www.decovista.nl/nl/museumshop/museumshop-info/  en op de informatieve pagina's op de website van http://www.escherinhetpaleis.nl/



0 sterren gebaseerd op 0 beoordelingen Uw review toevoegen
You are using a really old version of
Internet Explorer, click here to upgrade your browser.
x